Παύλος Τσολαρίδης, M.D. - ΩΡΛ Χειρουργός
Παύλος Τσολαρίδης, M.D. - Ωτορινολαρυγγολόγος (ΩΡΛ) / Χειρουργός κεφαλής & τραχήλου
× Κλείστε ραντεβού στα τηλέφωνα:211-01 94 618 ή 6945 77 30 77
×

Ο σκοπός αυτού του άρθρου είναι η παροχή πληροφοριών σε ενδεχομένως μια διαφορετική και πιο λογική προσέγγιση, ώστε να καταλάβετε από τι μπορεί να προέρχεται το ροχαλητό.

Το ροχαλητό είναι ένας θόρυβος που παράγεται όταν κοιμάστε. Αυτό που δεν συνειδητοποιείτε είναι ότι η παραγωγή θορύβου είναι στην πραγματικότητα μια ορχήστρα ήχων από διάφορες περιοχές των αεραγωγών του ατόμου, από την άκρη της μύτης έως και την τραχεία. 

Το ροχαλητό μπορεί να είναι αποτέλεσμα:

  • 10% σκολίωσης ρινικού διαφράγματος
  • 20% δόνησης στο πίσω μέρος της μύτης
  • 10% δόνησης από τα πλάγια τοιχώματα του φάρυγγα
  • 20% δόνησης από τη σταφυλή και τον ουρανίσκο
  • 40% δόνησης λόγω της της υπερτροφίας της βάσης της γλώσσας
Σε ένα άλλο άτομο το ροχαλητό μπορεί να είναι αποτέλεσμα:

  • 60% σκολίωσης ρινικού διαφράγματος
  • 20% διευρυμένων ρινικών κογχών
  • 5% δόνησης στα μάγουλα
  • 5% από τα δονούμενα χείλη
  • 10% δόνησης της σταφυλής και του ουρανίσκου

Στην περίπτωση, όπου το 80% του ροχαλητό οφείλεται στην σκολίωση ρινικού διαφράγματος και την υπερτροφία κάτω ρινικών κογχών, πέρα από τις λύσεις ρινικών ταινιών και ρινικών αποσυμφορητικών μπορεί να βοηθήσει και ο ευθειασμός στραβού διαφράγματος και μείωση ρινικών κογχών. Τα προαναφερόμενα ελάχιστα θα βελτιώσουν το ροχαλητό του ασθενή που οφείλεται κυρίως στην υπερτροφία της γλώσσας, στην περίπτωση της οποίας μπορεί να βοηθήσει μια συσκευή CPAP. Λόγω αυτής της μεταβλητότητας σε ανατομικές πηγές του ροχαλητού, η θεραπεία δεν είναι εύκολη.

Πολλές από τις χειρουργικές επεμβάσεις εκτελούνται στην προσπάθεια ελάττωσης του ροχαλητού, είτε κατάργησης του προβλήματος (η σταφυλο-υπερωιο-φαρυγγοπλαστική αφαιρεί τη σταφυλή και περικόπτει τη μαλακή υπερώα, η διαφραγματοπλαστική διορθώνει τη σκολίωση ρινικού διαφράγματος και οι άλλες ελάχιστα επεμβατικές διαδικασίες όπως Pillar Procedure βοηθάνε στη μείωση της δόνησης μαλακής υπερώας και της σταφυλής).

Για τους περισσότερους ανθρώπους, εάν δεν έχουν καμία ρινική απόφραξη, το μεγαλύτερο μέρος του ροχαλητού προέρχεται από την σταφυλή/τον ουρανίσκο ή/και την βάση της περιοχής της γλώσσας. 

Η χειρουργική θεραπεία που μπορεί να μειώσει σημαντικά ή ακόμη και να θεραπεύσει το ροχαλητό που οφείλεται στην σταφυλή/μαλακή υπερώα, και αυτό μπορεί να επιτευχθεί στο ιατρείο ή στην κλινική με ή χωρίς τη γενική νάρκωση. Υπάρχει η δυνατότητα εξιτηρίου την ίδια μέρα

Θετική συνεχής πίεση ανώτερων αεραγωγών

Η εφαρμογή θετικής πίεσης στους αεραγωγούς με χρήση ειδικών συσκευών (CPAP)  αποτελεί τη θεραπεία εκλογής για το μέτριο-σοβαρό Σύνδρομο υπνικής άπνοιας αλλά και για το ροχαλητό που συνοδεύεται απο σοβαρά νοσήματα ή επικύνδινη εργασία. Η εφαρμογή των συσκευών αυτών γίνεται με ειδικές μάσκες. Η θετική πίεση δρά σαν αέριος νάρθηκας συγκρατώντας τους αεραγωγούς, ώστε να μην συγκλίνουν στην εισπνευστική προσπάθεια. Ο συνηθέστερος τρόπος χορήγησης θετικής πίεσης στους αεραγωγούς είναι η συσκευή CPAP. Στο εμπόριο κυκλοφορούν και συσκευές Ayto-CPAP που με ειδικό πρόγραμμα εξασφαλίζουν την ελάχιστη απαραίτητη πίεση που χρειάζονται οι αεραγωγοί για την εξουδετέρωση του συνδρόμου. Σε κάποιες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται συσκευές BIPAP (διφασική/μεταβλητή πίεση) που εφαρμόζουν μικρότερη εκπνευστική πίεση και μεγαλύτερη εισπνευστική πίεση. Η θεραπεία με CPAP έχει αποδειχθεί αποτελεσματική στην αντιμετώπιση ημερήσιων και νυχτερινών συμπτωμάτων αλλά και των βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων επιπλοκών του συνδρόμου απο το καρδιαγγειακό, νευρικό και ενδοκρινικό σύστημα. Η αποτελεσματικότητα εξαρτάται απο την αφοσίωση στη θεραπεία (>4 ώρες/ημέρα)

Ενδείξεις BiPAP

  • Μη αποδοχή CPAP ή και ανάγκη υψηλών πιέσεων (>16 mm H2O)
  • Αποτυχία εφαρμογής συσκεύης CPAP
  • Σύνδρομο υπνικής άπνοιας σε ασθενείς με Χρόνια αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ)
  • Νευρομυϊκα νοσήματα
  • Σύνδρομα υποαερισμού με συνοδό ημερήσια υπερκαπνία
  • Περιοριστικού τύπου πνευμονοπάθειες
  • Συνύπαρξη πάθησης που προκαλεί υπερκαπνία στην εγρήγορση με υψηλή PaCO2 

Ενδοστοματικές συσκευές

Σε ασθενείς με ροχαλητό χωρις Σύνδρομο υπνικής άπνοιας ενδείκνυται η τοποθέτηση ενδοστοματικών συσκευών. Οι πιο συχνά χρησιμοποιούμενες είναι οι συσκευές προώθησης ή επανατοποθέτησης κάτω γνάθου (MRS). Οι MRS  δρούν με τη μετακίνηση της κάτω γνάθου προς τα εμπός (5-15 mm) αυξάνοντας την οπίσθια φαρυγγική διάμετρο και αυξάνοντας το μέγεθος του ανώτερου αεραγωγού. Οι συσκευές αυτές είναι μια καλή εναλλακτική λύση όταν ο ασθενής δεν μπορεί να συνεργαστεί με τις κλασσικές συσκευές. Οι MRS ελλατώνουν την υπνηλία, τις άπνοιες, τα συμπτώματα και την αρτηριακή πίεση σε ασθενείς με ήπιο-μέτριο σύνδρομο. Υπάρχουν μερικές φορές προβλήματα κατά την χρήση τους όπως άλγος στην κροταφογναθική άρθρωση, σιαλόρροια/ξηροστομία, οδοντική ενόχληση και πόνος μετά την έγερση με διαταραχή της μάσησης, ενόχληση στους μασητήρες μύες, διαταραχές σύγκλεισης και ορθοδοντικά προβλήματα.

Τέτοιες χειρουργικές θεραπείες περιλαμβάνουν:

  • Πλαστική σταφυλής (Σταφυλοπλαστική): Όταν η σταφυλή είναι ιδιαίτερα μεγάλη, η αφαίρεση της μπορεί να μειώσει ή ακόμη και να εξαλείψει το ροχαλητό. Αυτή η διαδικασία γίνεται με τοπική αναισθησία στο ιατρείο, χωρίς νάρκωση και διαρκεί περίπου 5-10 λεπτά για να πραγματοποιηθεί. 
  • Ένεση πλαστικής του ροχαλητού (injection snoreplasty): Αυτή η διαδικασία περιλαμβάνει μια μόνο ένεση ενός σκληρυντικού παράγοντα στην περιοχή ακριβώς πάνω από τη σταφυλή. Η σκληρυντική ουσία προκαλεί την δημιουργία ουλώδης ιστού που μειώνει και σφίγγει την μαλακή υπερώα μειώνοντας το ροχαλητό. Αυτή είναι η λιγότερο δαπανηρή λύση για το ροχαλητό. Το 50% των ασθενών συνήθως επιθυμούν μια 2η ένεση για βέλτιστα αποτελέσματα.
  • Υπερωϊο-πλαστική με ραδιοσυχνότητες, Coblation ή λέιζερ: με αυτή την τεχνική μειώνεται το μέγεθος του ουρανίσκου και της σταφυλής, ελαχιστοποιείται η ανεπιθύμητη δόνηση που οδηγεί σε ροχαλητό. Ο ιδανικός υποψήφιος είναι ο ασθενής με μεγάλη και παχιά μαλακή υπερώα. Αυτή η διαδικασία γίνεται με τοπική αναισθησία στο ιατρείο ή την κλινική. Η καταστολή δεν είναι απαραίτητη. Το μειονέκτημα είναι ότι μπορεί να χρειαστεί η διαδικασία αυτή να επαναληφθεί έως και 3 φορές.  Σε αυτήν την επέμβαση γίνεται εξαίρεση του κατώτερου τμήματος του μαλακού υπερώιου οστού, της σταφυλής, των παρίσθμιων αμυγδαλών, τμήματος βλεννογόνου απο τις οπίσθιες καμάρες. Κύριες επιπλοκές αποτελούν το άλγος κατά την κατάποση και ομιλία, οι λοιμώξεις, η αιμορραγία, η αναγωγή υγρών στη ρινική κοιλότητα λόγωτης υπερώιας ανεπάρκειας, η μεταβολή της χροιάς της φωνής, η στένωση και η δυσφαγία. Το ποσοστό επιτυχίας είναι περίπου 50%.

  • Μια άλλη διαδικασία η οποία μπορεί να είναι χρήσιμη είναι η Pillar Procudere που περιλαμβάνει την εισαγωγή τριών μικροσκοπικών εμφυτευμάτων από πολυεστέρα στην μαλακή υπερώα. Αυτά τα εμφυτεύματα υπερώας σε συνδυασμό με την φυσική ινωσική αντίδραση του σώματος, προσθέτει διαρθρωτική στήριξη και σκληραίνει τη μαλακή υπερώα, ελαχιστοποιώντας έτσι ή εξαλείφοντας την υπερώια δόνηση των ιστών που μπορεί να προκαλέσει το ροχαλητό. Η διαδικασία αυτή γίνεται με τοπική αναισθησία, χωρίς νάρκωση στο ιατρείο.

Ωστόσο, ακόμη και με αυτές τις λύσεις, το ροχαλητό δεν μπορεί να σταματήσει τελείως γιατί οφείλεται σε πολλά άλλα διαφορετικά επίπεδα του αεραγωγού (δηλαδή, στην δόνηση της γλώσσας, στην δόνηση εσωτερικών δομών ρινός, στην δόνηση λαιμού -πλάγιων φαρυγγικών τοιχωμάτων κλπ.). Όσον αφορά το ροχαλητό της υπερτροφίας της βάσης της γλώσσας υπάρχουν πολλά μικρά βοηθήματα που μπορούν πραγματικά να βοηθήσουν (μπορείτε για παράδειγμα να τα αγοράσετε από το Amazon.com).

Χειρουργικές επιλογές ανάλογα με το επίπεδο περιγράφονται παρακάτω.

Επίπεδο Χειρουργική επέμβαση για τη διόρθωση
Ρινικό Επίπεδο
Επίπεδο στοματικής κοιλότητας
  • Αμυγδαλεκτομή - υπερτροφία των αμυγδαλών
  • Σταφυλο-υπερωιο-φαρυγγοπλαστική (UPPP)
  • Maxillary-Mandibular Advancement
  • Pillar Procedure
Γλωσσικό Επίπεδο
  • Μείωση της βάσης γλώσσας
  • Γλωσσική αμυγδαλεκτομή
  • Thyro-Hyoid Advancement Repose Procedure (Genio-glossal advancement
  • Genio-glossal advancement
  • Maxillary-Mandibular Advancement
Όλα τα επίπεδα
  • Τραχειοστομία


Ωστόσο, το ροχαλητό μπορεί να οφείλεται σε υποκείμενη παθολογική κατάσταση, όπως την αποφρακτική άπνοια ύπνου (OSA). Γι’ αυτό είναι απαραίτητο να καθορίσουμε εάν το ροχαλητό οφείλεται σε αποφρακτική άπνοια ύπνου ή είναι μόνο αισθητικής μορφής πρόβλημα. Πολλές φορές συνιστάται πλήρης ενδοσκόπηση προκειμένου να μας βοηθήσει να προσδιορίσουμε την πηγή του ροχαλητού.

Μια εναλλακτική καινοτόμα και καινούργια θεραπεία πολλά υποσχόμενη στο μέλλον για την αντιμετώπιση του συνδρόμου της υπνικής άπνοιας και του ροχαλητού.

Αυτή η θεραπεία βρίσκετα ακόμα σε πειραματικό στάδιο με μέχρις στιγμής πολύ καλά αποτελέσματα όμως ακόμα δεν μπορούμε να μιλήσουμε με βεβαιότητα για την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα της.

Αν το ροχαλητό επηρεάζει την ποιότητα της ζωής σας, παρακαλούμε επικοινωνήστε με το ιατρείο μας για να κανονίσουμε ένα ραντεβού.

Τηλεφωνήστε: 2110194618